Tussen twee vuren

Ça Brûle, een samenwerking tussen “De Roovers” en “De Enthousiasten voorhet Reële en Universele”, is als een bom waarvan de lont is aan gestoken, maar je niet weet wanneer ze zal ontploffen. Misschien is ze wel al ontploft. Balancerend op het randje van het absurde, maakten de twee theatergezelschappen een knetterende voorstelling over de drijvende of destructieve kracht van het vuur.

Ça Brûle is een collage van verschillende aparte scènes met als rode draad “vuur”. Soms kan je het vuur duidelijk terugvinden; er wordt meermaals echt vuur op het podium gebruikt: een gasbrander, kaarsen,… Met een goede neus kan je zelfs vuur ruiken: de geur bijvoorbeeld die vrijkomt bij het aanstrijken van een lucifer. Op andere momenten is het vuur vooral symbolisch aanwezig, als een drijvende kracht, de wil om iets te bereiken, als een passie,…

De scènes staan los van elkaar en zijn heel verschillend. Vele zijn een bewerking van bestaand materiaal, zoals het sprookje “het meisje met de zwavelstokjes”. Verder werden de gezelschappen geïnspireerd door stukken van Bachelard, Konwicki en Tarkowkski, maar de acteurs geven er hun persoonlijke touch aan. Iedere scène is zeer intens maar o zo kwetsbaar, zo licht ontvlambaar dat ze elk moment uit haar voegen kan barsten. Het zou je totaal niet verbazen moest het podium spontaan in brand vliegen.

Elke scène wordt gespeeld voor een muur. Aan het eind van de scène wordt die muur omgedraaid en treed je de volgende scène binnen in een nieuw decor. Zo creëren de spelers een duidelijk onderscheid tussen de afzonderlijke verhalen, en geven ze tegelijkertijd de toeschouwer even de tijd alles wat te laten bezinken. Het draaien van de muur heeft ook iets onheilspellends. Wat staat er ons nog te wachten? Zal er nog iets zijn achter de muur? Zal het vuur nog branden?

Het stuk zit ook vol mooie visuele effecten. Als je goed kijkt zie je voor het podium een groot, doorzichtig doek hangen. Gedurende het stuk worden er gevleugelde woorden als “Dit is geen fictie”, “God bestaat niet” op geprojecteerd, zodat die lijken te zweven. Er wordt ook vaak gespeeld met licht en schaduwen, dat soms een verrassend schouwspel oplevert.

Je gaat niet enkel kijken naar Ça Brûle, maar vooral ook luisteren. Luisteren naar een knisperende lucifer, het gezang van de acteurs of de live muziek achter de muur. Die muziek is meestal ondersteunend op de achtergrond, maar neemt soms ook een prominente rol in om de acteurs in vuur en vlam te zetten, als olie op het vuur. Maar meer nog moet je luisteren naar wát er gezegd word, je moet door de tekst van de acteurs durven heen breken om zo de werkelijke, diepere inhoud te ontdekken. Taal is hierbij zeer belangrijk, iedere zin wordt vol overtuiging gesproken, met een diepere gelaagdheid. Deze acteurs kunnen niet enkel acteren met hun lichaam, ze kunnen dit minstens evengoed met hun stem.

Ça Brûle is echter meer dan vormspel alleen.De Roovers en De Enthousiasten slingeren je van humoristische taferelen naar doodserieuze monologen. Ze geven hun kijk op de brandende kwesties in deze wereld, op een nogal chaotische manier. Maar zijn al die kwesties zelf niet één chaos? Ze durven ook wel eens met je geweten spelen. Soms wordt een ernstig probleem geschetst op een manier die zo absurd en humoristisch is, dat je het lachen niet kan laten, maar je je tegelijkertijd ook wel wat schaamt dat je met zoiets lacht. Hoe absurd en ongewoon Ça Brûle wel mag lijken, toch ligt er overal een onderliggende kern van waarheid in. Willen we die waarheid wel kennen? Willen we er wel naar luisteren?

Ça Brûle gaat over de problemen in deze wereld, groot en klein. Van de vervuiling van de Aarde tot familiedrama’s. Er wordt bijvoorbeeld een kortfilm getoond over de impact van het consumptiegedrag van de westerse, “geëvolueerde" mens op het “ontwikkellende” Zuiden. Éénmaal tot het besef gekomen dat er zoal wat misloopt op deze wereld, rijzen er verscheurende vragen. Want zetten die problemen jou nog in vuur en vlam? De slagzin op het affiche luidt: “Get gasoline. Buymatches. You can do it!” Heb je het vuur in jou om er iets aan te doen? Durf je het vuur in jezelf aansteken? Of laat je alles zijn gang maar gaan? Wie zijn wij om die problemen op te lossen? In een storm van gevoelens en emoties word je voortdurend tussen twee vuren geplaatst.

Doorheen de kieren van de voorstelling dringen gevoelens van haat, ongenoegen en verdriet. Maar er wordt niet met het vingertje gewezen. Ça Brûle is een voorstelling van verscheurende vaststellingen die op een meesterlijke wijze vertolkt worden door De Roovers en De Enthousiasten. Niemand ontkomtaan het brandend verlangen naar een betere wereld.

Één kleine vonk kan eenwereldbrand ontketenen.

Wout Robijns

ÇaBrûle gezien op 17 maart in CCStrombeek
www.deroovers.be