Decadentie van de kunst

Compagnie Barbarie bracht een nieuw
stuk op het podium, nl. “Too
far east is west”. Een
zeer aantrekkelijke titel volgens mij waarbij je heel wat kan verzinnen. Je
voelt je er al tot aangetrokken en leest er wat meer over. Het zou het verhaal
van reizigers vertellen, het waarom dat mensen op reis willen verklaren met
behulp van talloze verhalen die over de hele wereld plaatsvinden en tenslotte
zou het ook een humoristisch stuk zijn. Overtuigend hé?!

Wanneer je de zaal binnenkomt, word
je hartelijk ontvangen door vijf dansende jonge vrouwen en één die je welkom
heet. In de brochure las je wel dat er sprake was van acht jonge vrouwen en
niet van zes... Ze komen misschien wel later tevoorschijn, denk je. Er is toch
iets wat je niet begrijpt, de jonge dames dansen in hun ondergoed. Waarom toch?
Is hun primitieve kostumering symbolisch bedoeld of is het puur uit plezier om
hun lichaam te tonen? Misschien is het ook wel grappig bedoeld...  Het stuk begint en het is een en al
chaos, allen lopen door elkaar en verstoppen zich in glazen dozen of hangen op
een houten blok. Sommigen hebben zelfs een rare en nutteloze positie.

De actrices hebben wel voor een
praktisch decor gezorgd: houten balken en dozen die je gemakkelijk kan
verplaatsen om zo verschillende uitzichten en gebouwen te kunnen uitbeelden. Ze
maken gebruik van multimedia om hun reizen te projecteren op deze houten
blokken, maar het slechte eraan is dat je als toeschouwer soms niet goed ziet
wat er afgebeeld wordt door de reliëfachtige dozen. Ze hadden nochtans meerdere
witte borden staan op de achtergrond die het duidelijk beter hadden gedaan. Ze
praatten trouwens door elkaar, wat het dus moeilijker maakte om ze te
begrijpen. Wat ze vertelden, trok volgens mij ook op niets, bijvoorbeeld
wanneer een foto van een hotel met zwembad en een klein meisje met haar pop
geprojecteerd werd, werd er over de val van de Berlijnse muur gesproken die
vergeleken werd met de balustrade van het balkon waar het meisje op staat.
Volgens de twee jonge vrouwen staat het meisje duidelijk in het communistisch
deel van Duitsland, terwijl het zwembad in het westen van Duitsland ligt. Daar
waar men plezier kan hebben en vrij mag zwemmen.

Het verwarrende aan dit theaterstuk
is het feit dat er geen vaste verhaallijn is, alles wordt simpelweg door elkaar
gespeeld, chaos dus. Op een zeker moment zit één van deze vrouwen aan tafel met
... een met lucht opgeblazen zeekreeft. Oké, dit kunnen we nog aanvaarden,
hoewel het geen betekenis heeft. Je wordt een beetje ontroerd door de
romantische sfeer die met behulp van muziek en geprojecteerde beelden gecreëerd
wordt. Ze neemt de zeekreeft vast en kust hem, lief hé. Maar wat gebeurt er
dan? Mevrouw zoent het oog van onze zeekreeft en zuigt zijn oog helemaal in
haar mond, dat trekt volgens mij op niets. Zo’n nutteloze perverse handelingen
noem ik geen kunst.

Ongeveer in het midden van de
voorstelling, die maar één uur duurt, beelden vijf jonge vrouwen een
familiefoto uit. Ze doen het goed, bewegen niet, maar het is toch lang wachten
voor er opnieuw iets gebeurt. Het duurt wel twee lange minuten voor het
verlegen dochtertje uit de foto geraakt en na lang wikken en wegen besluit ze
eindelijk in de micro te spreken. Haar zinnen zijn bijna onverstaanbaar en zijn
van geen betekenis. Ze begint dan te zingen en hoewel het een pessimistisch
liedje is, heb ik toch kunnen genieten van haar stem en de sfeer die ze schiep.

Een ander moment dat ik niet
apprecieerde, was toen vijf van de zes vrouwen op de grond lagen met hun rug
naar het publiek. Ze trokken hun ondergoeden naar beneden en krabten hun billen
op een zeer nonchalante manier. Ze gaven zichzelf ook klappen alsof er muggen
waren. Dit moest een arm land voorstellen waar de mensen en hoeren overal rond
liggen. Daartussen kroop een vrouw met haar blote borsten naar het publiek toe
en vroeg om eten, ze was duidelijk uitgehongerd. Maar kon ze niet met vodden op
haar lichaam komen in plaats van blote borsten? Naakt is volgens mij kunst
wanneer het mooi gebruikt wordt, maar hier is het zeker niet het geval! Dit
noem ik de decadentie van de kunst, toneel zou toch kunst moeten zijn?! Men kan
het duidelijk vergelijken met de voorstelling van “Titus Andronicus” waar
acteurs zelfs zonder onderbroeken rondlopen. Dit vind ik niet kunnen!

Waar gaat het toneelspelen nou
naartoe? Wat wordt er met al die klassiekers gedaan? Wat ik deze avond zag,
beschouw ik als pure chaos! Het is echt ontgoochelend wanneer je iets
interessants en grappig verwacht en dat je dit dan te zien krijgt.

A.Papadis

Gezien op 28 november 2009 in CC
Westrand.